Mirasın reddi (reddi miras) nasıl yapılır?
Mirasın reddi, mirasçının ölümü ve mirasçı olduğunu öğrendiği tarihten itibaren 3 ay içinde, sulh hukuk mahkemesine sözlü veya yazılı beyanla yapılır. Süresi içinde reddedilmezse miras (borçlarıyla birlikte) kazanılmış sayılır. Terekenin borca batık olduğu açıksa ret, kanunen varsayılır (hükmen ret).
Miras, mirasbırakanın ölümüyle birlikte kendiliğinden mirasçılara geçer. Bu geçiş yalnızca malvarlığını değil, borçları da kapsar. Mirasçı, borçlardan sorumlu olmak istemiyorsa "mirasın reddi" (reddi miras) yoluna başvurabilir.
Reddi Miras Süresi: 3 Ay
Mirasın reddi için kanuni süre 3 aydır (TMK m.606). Bu süre:
- Yasal mirasçılar için: mirasbırakanın ölümünü ve kendisinin mirasçı olduğunu öğrendiği tarihten,
- Atanmış mirasçılar için: vasiyetnamenin kendilerine resmen bildirildiği tarihten
itibaren işlemeye başlar. Süre hak düşürücüdür; geçirilirse miras kayıtsız şartsız kazanılmış sayılır.
Reddi Miras Nasıl ve Nereye Yapılır?
Ret beyanı, mirasbırakanın son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesine yapılır. Usul şöyledir:
- Mirasçı, sulh hukuk mahkemesine dilekçeyle başvurur (sözlü beyan da tutanağa geçirilebilir).
- Beyan kayıtsız ve şartsız olmalıdır; kısmi ret veya şarta bağlı ret geçersizdir.
- Mahkeme, ret beyanını özel bir kütüğe kaydeder ve talep halinde belge verir.
Gerçek Ret ve Hükmen Ret Farkı
| Tür | Ne zaman | Nasıl |
|---|---|---|
| Gerçek ret | 3 ay içinde | Sulh hukuk mahkemesine beyanla |
| Hükmen ret | Süreye bağlı değil | Tereke borca batıksa kanunen reddedilmiş sayılır (m.605/2) |
Ölüm anında mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse, miras reddedilmiş sayılır (hükmen ret). Bu durumda alacaklılar takip başlatırsa, mirasçı terekenin borca batık olduğunu ileri sürerek borçtan kurtulabilir.
Ret Hakkını Kaybettiren Haller
Mirasçı, terekedeki mallara el koyar, onları gizler veya sahiplenirse (mirasa karışırsa) ret hakkını kaybeder (TMK m.610). Bu nedenle mirası reddetmeyi düşünen kişi, tereke mallarını kullanmamalı ve elden çıkarmamalıdır.
Reddin Sonuçları
Mirası reddeden kişi, mirasçı sıfatını geçmişe etkili olarak kaybeder. Reddeden yasal mirasçının payı, sanki o kişi mirasbırakandan önce ölmüş gibi kendi altsoyuna veya diğer mirasçılara geçer. Bu nedenle bir kişinin reddi, alt kuşaktaki mirasçıları da etkileyebilir; genellikle tüm mirasçıların birlikte değerlendirme yapması gerekir.
Ne Yapmalısınız?
Reddi miras kararı geri alınamaz nitelikte ve süreye bağlı olduğundan, terekenin aktif-pasif durumu iyi analiz edilmelidir. Yanlış bir adım (örneğin tereke malını kullanmak) ret hakkını yok edebilir. Bir Ankara miras avukatı ile görüşerek doğru adımı belirlemeniz önemlidir. Somut durumunuz için bize ulaşabilirsiniz.
İlgili Kanun Maddeleri
- TMK m.605 Mirasın gerçek reddi ve hükmen reddi — ret hakkının kapsamı.
- TMK m.606 Ret süresi — 3 ay; sürenin başlangıcı (ölümün ve mirasçılığın öğrenilmesi).
- TMK m.609 Reddin şekli — sulh hukuk mahkemesine sözlü veya yazılı beyan, tutanağa geçirme.
- TMK m.610 Ret hakkının düşmesi — terekeye karışan mirasçı reddedemez.
- TMK m.611-612 Reddin sonuçları — reddeden mirasçının payının diğer mirasçılara/altsoya geçmesi.
Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her somut olayın kendine özgü koşulları vardır; hak kaybı yaşamamak için işleminizi yapmadan önce mutlaka bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilir.
Av. Çağlar Aydın
Ankara Barosu'na kayıtlı avukat. Ankara merkezli olarak ceza, aile/boşanma, iş, gayrimenkul ve miras hukuku başta olmak üzere geniş bir alanda avukatlık ve hukuki danışmanlık hizmeti vermektedir.
Hakkında daha fazla bilgi